Przeglądasz:  Strona główna Preparaty dla drobiu, Witaminy dla drobiu FAQ Rola witamin i minerałów w organizmach żywych wstecz

Witaminy

Witamina A

Zwana popularnie wzrostową. Jest jedną z grupy rozpuszczalnych w tłuszczach (Wit. A.D.E.K). Działa na wzrost, rozpłód, skórę, wzrok i odporność organizmu. W pa­szach roślinnych występuje tylko w formie prowitaminy czyli B-karotenu. Niedobór tej witaminy jest najgroźniejszy w skutkach w porównaniu z niedoborami pozostałych witamin.

Witamina D

Zwana przeciwkrzywiczną. W paszach naturalnych zawartość jej jest niewielka. Najbar­dziej aktywna jest witamina D3 i tą postać stosujemy w extramixach w wysokim udziale dla zwierząt rosnących. Niedobór hamuje wchłanianie fosforu i wapnia z paszy, a tym samym budowę kości i skorup jaj.

Witamina E

Zwana witaminą płodności. Reguluje przemianę materii, przyswajanie aminokwasów i działa jako naturalny biologiczny przeciwutleniacz. Niedobór powoduje zamieranie embrionów, utratę płodności, zwyrodnienie mięśni i rozmiękczenie mózgu oraz skazę wysiękową u kurcząt i indycząt.

Witamina K

Zwana krwiotwórczą. Działa przeciwkrwotocznie a jej niedobór obniża krzepliwość krwi oraz odporność na choroby jelitowe.

Witamina B1

Tiamina. Reguluje przemianę energii u zwierząt. Niedobór wywołuje przykurcze i niedo­włady mięśni, nerwobóle, zaburzenia w przemianie wodnej i biegunki. Ważna dla intensywnie rosnących zwierząt (brojlery).

Witamina B2

Ryboflawina. Występuje we wszystkich komórkach organizmu zwierzęcego, wchodzi w skład wielu enzymów. Odgrywa poważną rolę w przemianie węglowodanów, tłuszczów i białek. Niedobory wywołują niedowłady nóg, zaburzenia wzroku, schorzenia skóry i biegunki.

Witamina B6

- Pirydoksyna. Bierze udział w przemianie białkowej. Niedobory wywołują anemię, zaburzenia w układzie nerwowym, nadmierną pobudliwość, zahamowanie przyrostów i stany zapalne skóry.

Witamina B12

Kobalamina. Bierze udział w przyswajaniu węglowodanów, tłuszczów i związków mineralnych, tworzeniu choliny oraz współdziała z aminokwasami egzogennymi - lizyną i metioniną. Działa krwiotwórczo. Niedobór wywołuje anemię, zahamowanie wzrostu, zaburzenia w rozrodzie i schorzenia wątroby.

Pantotenian wapnia

Jest niezbędny do naturalnego wzrostu, naturalnego funkcjonowania skóry i układu nerwowego oraz całej przemiany materii. Z powodu licznych funkcji niedobór wywołuje różnorodne objawy: zahamowanie wzrostu, zmiany skóry i włosów, zaburzenia nerwowe oraz trawienne. Najsilniej na braki tej witaminy reagują kurczęta.

Kwas nikotynowy

Witamina PP. Spełnia zasadniczą rolę w utlenianiu wewnątrzkomórkowym. Wchodzi w skład enzymów komórkowych, odgrywa rolę w procesach przyswajania fosforu. Niedobór wywołuje pelagrę ? chorobę skóry, błon śluzowych jamy ustnej, biegunkę i zahamowanie wzrostu. Niedobory występują szczególnie u drobiu. Dodatek wskazany jest przede wszystkim dla ptaków młodych. Zwiększone zapotrzebowanie w sytuacjach stresowych.

Biotyna - witamina H

Wpływa na wykorzystanie przez organizm wielu Witamin. Jest konieczna do tworzenia glukozy. Niedobór wywołuje chorobę zwaną syndromem tłuszczowego zwyrodnienia wąt­roby i nerek. Zewnętrzne objawy zwyrodnienia to zahamowanie wzrostu, zmiany na skórze nóg, na powiekach i w kątach dzioba, czasem peroza (zniekształcenie nóg). Biotyna Jest konieczna dla zwierząt młodych i wysoko produkcyjnych.

Kwas foliowy

Bierze udział w przemianie aminokwasów i tłuszczów. Wzmaga wykorzystanie choliny i metioniny. Jest niezbędny w procesach krwiotwórczych. Niedobór wywołuje zaburzenia w tworzeniu się krwinek, biegunki, a u drobiu zmniejszoną wylęgowość, słabe pierzenie i zahamowanie wzrostu.

Cholina

Pomimo, że jest typową witaminą odgrywa ważną rolę w przemianie materii i przy­swajaniu tłuszczów. Wpływa na wchłanianie karotenu oraz witaminy A. Współdziała z metioniną, witaminą B12, i kwasem foliowym, może być częściowo zastępowana przez metioninę. Niedobór powoduje zahamowanie wzrostu, stłuszczenie wątroby, trudności w poruszaniu i zmiany w nerkach.

MAKROELEMENTY MIKROELEMENTY

Wapń (Ca)

Jest podstawowym składnikiem kości, zębów i skorup jaj. Jest niezbędny do normal­nego wzrostu zwierząt i produkcji mleka, reguluje pracę serc, pobudliwość tkanki nerwowej i krzepnięcie krwi. Szkodliwy jest zarówno niedobór jak i nadmiar tego skład­nika, a nadmiar szczególnie źle reagują kurczęta u których występuje nerczyca, zmniejszenie żerności, a nawet znaczne upadki. Nadmiar wapnia blokuje przyswajanie magnezu, manganu i cynku, może być pogłębiany przez zbyt niski poziom fosforu. Niedobór wapnia powoduje zmniejszenie przyrostów, gorsze wykorzystanie paszy, krzywicę, odwapnienie kości, pocienienie skorupy jaj oraz spadek nieśności. Wapń wykorzystywany jest łącznie z fosforem, a wpływ na przyswajanie obu tych pierwiastków ma witamina D3.

Fosfor (P)

Przemiana tego pierwiastka w organizmie jest ściśle związana z przyswajaniem wapnia. Wraz z nim fosfor jest ważnym składnikiem kości, tkanek i płynów ustrojowych. Nadmiar fosforu wydalany jest przez organizm zwierzęcia. Niedobór powoduje krzywicę, wzrost zużycia paszy, zahamowanie wzrostu i spadek nieśności. Najlepiej przyswajalny dla ptaka jest fosfor zawarty w fosforanie jednowapniowym i dwuwodzianie fosforanu wapnia.

Potas (K)

Ma podobne działanie do sodu. Jest składnikiem wszystkich komórek zwierzęcych. Nadmiar potasu jest szybko i łatwo wydalany, głównie z moczem przy dostatecznym pobieraniu wody.

Sód (Na)

Jest składnikiem płynów i tkanek organizmu zwierzęcego. Reguluje gospodarkę cieplną i wodną zwierzęcia. Niewielki nadmiar soli przy przedawkowaniu jest łatwo usuwany z organizmu pod warunkiem swobodnego dostępu do wody. Niedobór sodu jest nieko­rzystny dla zwierząt, zmniejsza przyswajanie białka i wykorzystanie energii paszy, wywołuje brak apetytu a tym samym zahamowanie wzrostu. Może doprowadzić nawet do kanibalizmu.

Żelazo (Fe)

Jako składnik barwnika krwi (hemoglobiny) bierze udział w czynnościach wszystkich narządów i komórek organizmu. żelazo magazynowane jest w wątrobie. Niedobór żelaza obniża wylęgowość jaj. Działanie żelaza związane jest z równie niezbędnymi pierwiastkami dla organizmu jakimi są miedź i kobalt.

Miedź (Cu)

Wchodzi w skład wielu enzymów i bierze udział w przemianie żelaza przy tworzeniu się krwinek i hemoglobiny. Niedobór miedzi wywołuje niedokrwistość, zahamowanie wzrostu, nieprawidłowy rozwój, kulawiznę, łamliwość kości, obrzęki stawów, wypadanie włosów, niezborność ruchów i biegunki. Przyswajanie miedzi obniża zbyt wysoki poziom wapnia w paszy. Stymulująco działa na przyrosty.

Kobalt (Co)

Obecność kobaltu jest niezbędna do prawidłowego syntezowania w jelitach wit. B12, której praktycznie nie ma w paszach roślinnych.

Cynk (Zn)

Odgrywa rolę w mineralizacji kości i skorupy jaj. Występuje w połączeniu z białkami. Zwierzęta młode potrzebują go więcej niż dorosłe. Cynk jest niezbędny do prawidłowego wzrostu. Niedobór wywołuje chorobowe zmiany na skórze (łuszczenie), słabe opierzenie drobiu, bardzo słabą wylęgowość i zamieranie zarodków. Zbyt mała dawka cynku ogranicza przyswajanie żelaza, miedzi i manganu.

Mangan (Mn)

Znajduje się prawie we wszystkich tkankach i narządach zwierzęcia. Jest niezbędny do normalnego rozwoju kośćca, tkanki chrzęstnej. Bierze udział w przemianach energetycznych i aminokwasach organizmu. Niedostatek manganu powoduje zahamowanie wzrostu u wszystkich zwierząt i deformację kości długich. Nogi są krótkie i wygięte, nasady kości zgrubione, co u drobiu zwane jest perozą. Ponadto następuje poważne zakłócenie nieśności i wylęgowości jaj.

Jod (J)

Jest najważniejszym składnikiem hormonu tarczycy ? tyroksyny, który reguluje przemianę materii i wzrost zwierząt. Niedobór prowadzi do powstania wola tzn. powiększenia gruczołu tarczycy, zahamowania wzrostu, obniżenia płodności oraz zaburzeń w rozrodzie. Deficyt jodu może być powiększony przez nadmiar wapnia w paszy. Jod podobnie jak kobalt występuje w paszach naturalnych w znikomych ilościach.

Selen (Se)

Współdziała ściśle z witaminą E jako naturalny przeciwutleniacz tłuszczów, ale składniki te mogą się wzajemnie zastępować. Selen przyspiesza rozkład nadtlenków i chroni komórki naczyń włosowatych. Niedobór wywołuje zmiany w wątrobie i trzustce, skazę wysiękową u kurcząt, rozmiękczenie mózgu i zaburzenia w rozrodzie. Objawy niedoboru bywają nieswoiste, może wystąpić ogólne wychudzenie, wybroczyny na skórze i mięśniach.

Magnez (Mg)

Występuje w znacznie mniejszych ilościach niż wapń i fosfor, jest jednak z nimi ściśle związany. Około 70% całej zawartości magnezu znajduje się w kościach, reszta w płynach ustrojowych i tkankach. Jest aktywatorem wielu enzymów. Niedobór wywołuje nadmierną pobudliwość ptaków.

Siarka (Si)

Występuje przede wszystkim w połączeniach organicznych ? białkach zawierających aminokwasy siarkowe, w witaminach grupy B (tiaminie i biotynie). Stanowi ona 0,15-0,35%  masy ciała ptaka. Drób w zasadzie nie potrafi wykorzystać siarki ze związków nieorganicznych. Jednym z objawów niedoboru siarki jest wydziobywanie piór z ogona. Związki nieorganiczne siarki działają toksycznie na florę bakteryjną powodując biegunki i zatrucia pokarmowe, nie toksycznie - wyjaławiają przewód z flory bakteryjnej.

Chlor (CI)

Podobnie jak sód, potas bierze udział w regulacji ciśnienia osmotycznego i pH ustroju oraz w utrzymywaniu równowagi kwasowo zasadowej. Przy braku tego pierwiastka ptaki wykazują bardzo silne zahamowanie przyrostów, dużą śmiertelność, odwodnienie oraz  zwiększoną nerwowość (w momencie przestraszenia ptaki leżą z nogami wyciągniętymi wzdłuż ciała). Głównym źródłem chloru jest NaCI, jednakże zawarta w paszy sól zgrupiona powoduje silne zatrucia - dawka toksyczna 4 g/kg masy ciała. Objawy zatrucia to niemożność stania, silne pragnienie, drgawki, słabość mięśni, zmiany w narządach, stany zapalne w przewodzie pokarmowym.